تاریخچه آجر و آجرسازی

تاریخچه آجر و آجرسازی

انسان از هزاران سال پیش برای ساخت‌وساز از آجر استفاده کرده است. قدمت آجرها به 7000 سال قبل از میلاد مسیح برمی­گردد که آن را به یکی از قدیمی­ترین مصالح ساختمانی تبدیل می­کند. این آثار در جنوب کشور ترکیه در محل یک سکونتگاه باستانی در اطراف شهر “جریکو” کشف شده­ اند. اولین آجرها، در مناطق با آب‌وهوای گرم ساخته شدند. این نمونه ­ها آجرهای گِلی بودند که برای گیرش، آنها را در مقابل آفتاب خشک می­کردند. آجرهای مصر باستان از ترکیب خاک رس با کاه ساخته می­شدند. شواهد این موضوع در خرابه‌های “هاراپا بوهن” و “موهنجودارو” موجود است.

ثبت سفارش انواع آجرهای سنتی و مدرن فقط با یک تماس 09120942935 📞

نقاشی‌های روی دیوارهای مقبره “تبس”، بردگان مصری را در حال مخلوط کردن و حمل خاک رس برای ساخت آجرها و قراردادن آن­ها در مقابل آفتاب برای خشک‌شدن، به تصویر می‌کشد. بزرگ‌ترین پیشرفت در این زمینه، با اختراع روش پخت آجر، در حدود 3500 سال قبل از میلاد مسیح حاصل شد. از این تاریخ، انسان می­توانست آجر را بدون نیاز به گرمای خورشید بسازد، لذا به‌زودی استفاده از آجر در آب‌وهوای سردتر ممکن و رایج گردید.

رومی‌ها آجرهای خود را بیشتر در بهار می­ساختند، سپس آنها را قبل از فروش یا استفاده، به مدت دو سال انبار می­کردند. آنها برای ساخت آجر، فقط از خاک رس سفید یا قرمز استفاده می­نمودند. رومی­ ها با استفاده از تکنولوژی کوره­ های قابل‌حمل، موفق شدند آجرهای پخته شده را در کل کشور به کار گیرند. این آجرها با علامت “لژیونی” که بر تولید آجر نظارت داشت، مهر زده شده بودند.

آجرهای رومی معمولاً به‌صورت گرد، مربع، کشیده، مثلث و مستطیل بودند و از نظر اندازه و شکل با دیگر آجرهای باستانی متفاوت بودند. اندازه آجرهای پخته شده در کوره به عرض 1 فوت رومی و طول 1 یا 2 و گاهی تا 3 فوت رومی می­رسید. رومی­ ها از آجر هم برای ساختمان­های حکومتی و هم ساختمان­های خصوصی در سراسر امپراتوری روم استفاده می­کردند. آنها با استفاده از آجر، دیوارها، قلعه­ ها، مراکز فرهنگی، طاق­ها، گنبدها و سطح کانال­های خود را ساختند. دروازه “هرکولانیوم” پمپئی و حمام­های “کاراکالا” در رم، نمونه­ هایی از سازه­ های آجری رومی هستند.

در دوره امپراتوری روم، رومیان هنر آجرسازی را در سرتاسر اروپا گسترش دادند و در قرون‌وسطی و رنسانس نیز بر این صنعت مسلط بودند.

هنگامی که امپراتوری روم سقوط کرد، هنر آجرسازی تقریباً از بین رفت و تنها در ایتالیا و امپراتوری بیزانس ادامه یافت. در قرن یازدهم، آجرسازی از این مناطق به فرانسه گسترش یافت.

در طول قرن دوازدهم، استفاده از آجر از شمال ایتالیا به شمال آلمان نیز گسترش یافت. سبک معماری دوره گوتیک آجری، با ساختمان­هایی از آجرهای سفالی قرمز پخته شده، شکل گرفت.

همچنین بخوانید: آجر قزاقی، زیباترین آجر سنتی که میشناسید

نمونه ساختمان‌های سبک گوتیک آجری را می‌توان در کشورهای حوزه دریای بالتیک مانند سوئد، دانمارک، لهستان، آلمان، فنلاند، لیتوانی، لتونی، استونی، بلاروس و روسیه مشاهده کرد. در آثار این دوره تندیس­ هایی که در دوره ­های پیشین از سنگ تراشیده شده بودند، کمتر یافت می­شود. زیرا ساخت مجسمه‌های گوتیک از آجر امری غیرممکن بود، اما می­توان استفاده از لایه‌های آجر در رنگ‌های مختلف، آجرهای قرمز، آجرهای لعاب‌دار و گچ آهکی سفید که بندکشی این لایه­ ها را از هم جدا نموده است را مشخصه این دوره دانست. در نهایت آجرهایی با شکل­های سفارشی مطرح شدند که با کمک آنها، بناهای مجسمه گونه شکل گرفتند.

در قرون‌وسطی، برای ساخت آجر، اغلب گِل تهیه شده از رس، توسط کارگران با پای برهنه ورز داده می­شد. سپس این گِل را با فشار در یک قالب چوبی روی میز فرم داده و برای جلوگیری از چسبیدن آن به قالب، داخل قالب را با ماسه یا کاه می­پوشاندند. پس از پاک‌کردن گِل اضافی روی قالب به‌وسیله یک‌تکه چوب، آجر را از قالب خارج می­کردند.

در انگلستان از بررسی بناهای قدیمی می­توان فهمید که هنر آجرسازی در زمان “هِنری هشتم” بسیار پیشرفته بوده است. پس از آتش‌سوزی بزرگ لندن در سال 1666، این شهر عمدتاً با آجر بازسازی شد.

آجر خشتی که عبارت است از آجر خشک شده از خاک رس و کاه، برای قرن ­ها در آمریکای مرکزی، به‌ویژه در مکزیک مورداستفاده قرار می­گرفته است. برخی از سازه ­های خشتی دوره “آزتک­”ها هنوز وجود دارند، یکی از نمونه­ های آن هرم خورشید است که در قرن پانزدهم ساخته شد.

آجرها به‌وسیله مهاجرانی از کشور هلند و بریتانیا و تعدادی متخصص آجرپزی که همراهشان بودند، از اقیانوس اطلس گذر کردند. در ویرجینیا اولین سازه ­های آجری در اوایل سال 1611 ساخته شدند؛ در آن زمان ساخت آجرها در محلِ کار توسط آجر سازها رواج یافته بود. گفته می­شود در سال 1621، آجرها در ازای دریافت غذا و نفت، از ویرجینیا به برمودا حمل می­شد. بسیاری از اولین آسمان‌خراش‌های آمریکا، با آجر یا سفال ساخته شده­ اند. برای ساخت ساختمان “امپایر استیت” حدود 10 میلیون قالب آجر استفاده شده است.

در دوره‌های رنسانس و باروک، نمای دیوار آجری رواج کمتری داشت، در نتیجه بر روی آجرکاری پوششی از گچ اجرا می­شد. اما در اواسط قرن 18، دیوار با نمای آجری، دوباره محبوبیت خود را بازیافت.

تا حدود سال 1885 آجر با روش­ های دستی ساخته می­شد و با ماشینی شدن ساخت آجر، ازآنجایی‌که سازه‌های آجری می‌توانستند بسیار سریع‌تر و ارزان‌تر ساخته شوند، جایگزین مواد خام دیگر مانند سنگ یا تخته‌سنگ شدند.. پس از وقوع انقلاب صنعتی، ماشین‌آلات آجرسازی تولید شدند. در نتیجه، تعداد آجر تولیدی از خاک رس، بسیار افزایش یافت که بر ظرفیت تولید تأثیر گذاشت. آمار تولید آجر دست‌ساز تا 36000 قالب در هفته متغیر بود، اما در سال 1925 یک دستگاه آجرسازی روزانه 12000 آجر تولید می­کرد.

در زمان توسعه ساختمان­ سازی در قرن نوزدهم، زمانی که سالانه بیش از 10 میلیارد آجر تولید می­شد، بسیاری از شهرهای آمریکا مانند بوستون و نیویورک از آجرهای محلی استفاده می­کردند.

در دوره ویکتوریایی لندن، به دلیل وجود مه شدید، برای نمای بناها از آجرهای قرمز روشن استفاده می­کردند که باعث نمایان­ تر و جلوه­ دارتر شدن بناها بودند. اگرچه از آن زمان تاکنون میزان رنگ‌دانه قرمز در تولید آجر کاهش‌یافته، اما رنگ قرمز محبوب­ترین رنگ برای آجر باقی‌مانده و تا به امروز هم همین‌طور است.

برخی از مشهورترین معماران قرن بیستم مانند “لوکوربوزیه”، “اف. ال رایت” و “لوئیس خان” از آن در کارهای خود استفاده کرده ­اند.

امروزه بعد از چوب، یکی از رایج­ترین مصالح ساختمانی آجر است. در نتیجه با پیشرفت صنعت آجرسازی، معماری آجر و سفال با پیشرفت چشمگیری مواجه است.

نتیجه گیری

همچنین بخوانید: لغت نامه (واژه نامه) اصطلاحات آجری

ثبت سفارش انواع آجرهای سنتی و مدرن فقط با یک تماس 09120942935 📞

برای مشاوره، ثبت سفارش و استعلام قیمت با ما به شماره  09120942935 📞 تماس حاصل نمایید.

ارسال بار صنایع آجر وندا توسط باربری های رسمی و معتبر حمل و نقل بار با هماهنگی خریدار محترم صورت می پذیرد.
در ضمن مشتریان گرامی می‌تواند در صورت امکان و صلاحدید خویش ، وسیله نقلیه خود را برای حمل بار ارسال نماید.